donderdag, januari 18, 2007

Ander design

Na de blauwe "Harbour"-look werd het tijd voor een nieuwe layout bij deze blog. Nu ik tussen twee examens door even de tijd heb om de features van de nieuwe Blogger te ontdekken, viel mijn oog onmiddellijk op de nieuwe template "Rounders 2". Het donkerrood, grijs en de smalle witte kolom voor posts ogen wat frisser dan de vorige gedaante van herakleitsonmondays. Nu enkel nog de accentproblemen in de rechterlinkbar oplossen en we kunnen weer tweeënhalf jaar verder.

Gisteren werd overigens de verkiezingsdatum voor de federale stembusslag vastgelegd. 10 juni wordt het. Dat betekent een lange campagne van vijf maanden, die midden in de examens haar apotheose kent. Uw dienaar zal zich dan ook moeten verschuilen in een hol ergens onder de grond, afgesneden van elke vorm van communicatie, wil hij dit heelhuids doorkomen. Uiteraard heb ik begrip voor de pragmatische drijfveren voor het verlaten van de verkiezingsdatum (zo lang mogelijk wachten tot paars terug populair is en de cd&v-campagne te licht uitvalt/geen interferentie met de overwinning van Ségolène Royal), maar zoals VVS-voorzitter Hans Plancke vandaag terecht opmerkt in De Morgen, is de examenperiode nu niet meteen de meest geschikte om de 300.000 studenten in dit land te kans te geven om informatie vergaren. Wat bijzonder jammer is.



Geert Lambert en Johan Vande Lanotte schreven ook een kort stukje in Samenleving en Politiek over een nieuwe soort "progressieve lijst" die de "voorbijgestreefde" politieke partij als organisatievorm voor links in Vlaanderen zou moeten vervangen. Hoewel ik niet voorbij wil gaan aan de verdienste van een dergelijk denkschema om de aarzeling voor politiek engagement bij geëngageerde bewegingen uit het middenveld weg te masseren, toch vrees ik dat dit voorstel niet bijster veel zoden aan de dijk kan zetten voor sp.a-spirit. Stel je eens voor dat iemand verkozen raakt in de Kamer, die op basis van 1 enkel punt een electoraal engagement is aangegaan. Hoe groot zal zijn ontgoocheling niet zijn, als blijkt dat zijn puntje misschien wel verdaagd wordt en verdrinkt tussen een berg algemene zaken. Als blijkt dat je je eigenlijk niet kan veroorloven om een specialist te zijn. Ideologie heeft het voordeel dat je ze kan op meerdere beleidsdomeinen en ze een coherente visie of cement geeft aan politiek handelen.



One-shotoptreden lijkt bovendien heel erg op uitverkoop van de politiek aan belangengroepen. Vande Lanotte heeft een punt wanneer hij zegt dat dit nu al gebeurt met gepriviligeerde partners (vakbond, ziekenfonds...) uit de eigen zuil, maar de vraag is of je de macht van dergelijke verenigingen moet versterken door er nog meer toe te laten rechtstreekse invloed op het beleid uit te oefenen. Wie immers geen deel uitmaakt van dergelijke organisaties, die heeft... eigenlijk niks te zeggen. Militeren als gewoon lid doet er niet zoveel meer toe in de "nieuwe" structuur. De politieke partij zelf wordt namelijk centraal geleid. Wat anders kan de spil zijn van een kiesvereniging dan het enige wat nog een beetje substantie zal hebben? Het afrekenen van die leiding kan enkel bij verkiezingen. Kiezers zijn in het nieuwe model belangrijker dan leden. Strikt genomen kunnen alle campagne- en andere taken van militanten worden overgenomen door vrijwilligers uit de nieuwe bewegingen die bij de partij aansluiten.

Waarom moet je je dan niet té druk maken over deze tekst? Omdat zo'n hergroepering toch niet gebeurt. De meeste progressieve organisaties zitten vast als beton in de katholieke zuil, of stellen numeriek toch niets voor. Ik zou het eerder zien als een poging om sp.a wat verkoopbaarder te maken bij een (ACW)-publiek dat om historische redenen gereserveerd kan zijn om voor ons te stemmen. En om de groene kiezers te overtuigen van het nutteloze effect van een groen!-stem. Het valt natuurlijk te bezien hoe deze evolutie uitdraait op langere termijn. De beginselverklaring die op 27/28 januari door het congres moet, bevat een min of meer blanco-bepaling die dergelijke initiatieven kan rechtvaardigen. Het lijkt me de taak van een kritische basis om erover te waken dat een progressieve beweging niet verwordt tot een machine die naar de poppen van een beperkte en geconcentreerde top danst en waarin de rest gewoon niks te zeggen heeft.

Hoe meer organisaties losser (op bijna contractuele basis) bij sp.a betrokken worden, hoe meer de absolute sp.a-leiding te zeggen krijgt. De oude, arrondissementele en stedelijke structuren verliezen immers sterk aan betekenis indien akkoorden enkel worden onderhandeld tussen vereniging X, actief over heel Vlaanderen ter bestrijding van het onverdoofd slachten van kanarievogels, en de partij, die beleidsgaranties en verkozenen in de plaats stelt voor de inzet van de militanten van de vereniging.



Ik denk dat het in het belang van de partij zelf zou zijn, mocht na de verkiezingen een grondige reflectie komen over inspraak en interne democratie. Het lijkt me geen prettig vooruitzicht binnen 10 jaar een dan wel zeer machtige en electoraal belangrijke, maar toch autoritair geleide en ideologisch onsamenhangende beweging te zijn. Uiteindelijk moet er toch nog iets concreter zijn wat mensen binnen die beweging verenigt...

Geen opmerkingen: