donderdag, oktober 30, 2008

18 maanden of de zachte landing

Wanneer de natie in slaap wordt gewiegd, waakt de Gentse rechtenfaculteit. De nieuwe truukjes van onze regering om te doen geloven dat er iets gebeurt aan de gouden parachutes, doen denken aan de varkentjes uit Animal Farm. Je zou beginnen vermoeden dat bepaalde vrienden niet te veel mogen geraakt worden.

Achttien maanden maal 200.000 euro is nog altijd een opzeg van 3,6 miljoen

Volgens Patrick Humblet, verbonden aan de Vakgroep Sociaal Recht van de Universiteit Gent, blijven alle werknemers gelijk, maar sommige meer dan anderen.
Volgens Patrick Humblet, verbonden aan de Vakgroep Sociaal Recht van de Universiteit Gent, blijven alle werknemers gelijk, maar sommige meer dan anderen.
Na de discussie over de gouden parachute voor de CEO's namen werkgeversorganisaties VBO en Unizo de ontslagregeling voor bedienden onder vuur. Patrick Humblet mengt zich in het debat: 'Wat opvalt, is het totale gebrek aan nuance'.

Zondag werd er tijdens De zevende dag gedebatteerd over de 'gouden parachute' van Fortistopman Mittler. Zowel sp.a'er Tuybens als Luc Cortebeeck (ACV) zwaaiden met het vingertje. "Vier miljoen euro: onethisch", was hun verdict. Pieter Timmermans (VBO) meende dat een maximumvergoeding van achttien maanden voor topmanagers misschien wel moet kunnen, maar dan moeten ook de hoge (sic) opzeggingsvergoedingen voor bedienden ter discussie worden gesteld (lees: worden afgetopt). VLD-minister Vincent Van Quickenborne zat op dezelfde golflengte als de werkgevers: iedereen gelijk voor de wet. Maar wordt iedereen wel gelijk behandeld?

Wat opvalt in de discussie is het totale gebrek aan nuance. In eerste instantie is het voor mij niet duidelijk hoe mijnheer Mittler moet worden gecatalogeerd. Was hij een bediende of was hij zelfstandige (bestuurder, consultant,...)? In dat laatste geval werd de exitvergoeding afgesproken bij het sluiten van de overeenkomst. Hoe zou je dit kunnen beperken? En wat is dan de volgende stap? De erelonen van advocaten, bedrijfsrevisoren en belastingspecialisten aan banden leggen? 

Laten we echter even aannemen dat Mittler een bediende was. Er zijn constructies mogelijk om zelfs dan riante opzegvergoedingen te garanderen. Die achterpoortjes kunnen worden gesloten (we besparen de lezer de details). Maar zelfs met een maximum van achttien maanden behoren exorbitante bedragen tot de mogelijkheden. Belgacomtopman Didier Bellens verdiende - volgens de media - tot voor kort 2,4 miljoen euro per jaar. Achttien maanden loon zou hem nog 3,6 miljoen euro opleveren. 

En hoe zit het met de bedienden? Krijgen zij echt te veel? Iemand die 24.000 euro per jaar verdient, moet 25 jaar werken om achttien maanden te beuren. Hij krijgt dan 36.000 euro, wat honderd keer minder is dan Bellens. Voor een hogere bediende (die meer verdient dan 28.580 euro per jaar) geldt de afspraak tussen de partijen of beslist de rechter. Meestal wordt hiervoor de formule-Claeys gebruikt met als parameters anciënniteit, leeftijd en loon. In de praktijk zal bijna nooit meer dan veertig maanden worden uitgekeerd. In een dergelijke maximumhypothese zou men dus om 4 miljoen te krijgen 100.000 euro per maand moeten verdienen. 

En de arbeiders? Dat is huilen met de pet op. Een blauwe kiel met meer dan 20 jaar anciënniteit mag je lozen met een vergoeding van 112 dagen. De discriminatie zit dus niet in het aantal maanden, maar in de berekeningsbasis. Indien de wetgever de discriminatie echt wil bestrijden, kan misschien beter een maximumbedrag worden vooropgesteld, bijvoorbeeld 1 miljoen euro. Daarvoor moet de gemiddelde werknemer toch ook al een half leven wrochten. 

Laten we nog even verdergaan over de ontslagkost. Wanneer Karel Van Eetvelt (UNIZO) in deze krant beweert dat het voor vele kmo's onbetaalbaar is om personeel af te danken, dan volg ik zijn redenering niet helemaal. Een werkgever die onmiddellijk zijn werknemers aan de deur wil zetten, betaalt een vergoeding. Voor arbeiders stelt dat niets (of niet veel) voor. Maar ook de opzegvergoedingen voor de bedienden zijn vaak vrij laag. De gemiddelde anciënniteit schommelt rond de 11 à 12 jaar. In dat geval bedraagt de vergoeding voor een lagere bediende dus 9 maanden; met de formule-Claeys zal het ietsje meer zijn.

Het kan echter veel goedkoper. In principe moet tijdens de opzeggingstermijn worden gewerkt. De werkgever zegt de bediende op en na 9 maanden gaat die weg: de ontslagkost is nihil. Alleen wanneer een bedrijfsleider niet kan wachten, betaalt hij daarvoor een prijs. Is deze te hoog?

België heeft een zeer liberaal ontslagrecht. Partijen kunnen eenzijdig bepalen of zij de arbeidsovereenkomst beëindigen. In andere Europese landen is dat niet het geval. Daar moet de ondernemer toestemming vragen aan de overheid om te mogen ontslaan. Men moet dan ook kunnen kiezen. Ofwel opteert men voor een soepel ontslagrecht met een prijskaartje, ofwel riskeren ondernemers dat ze niet langer vrij zijn om te ontslaan wie/wanneer ze willen.

En dan is er nog het onderscheid arbeiders-bedienden. Het was hartverwarmend om te zien dat een liberale minister het opneemt voor de werkmens. De stelling van Q. dat de opzeggingstermijnen van arbeiders te kort zijn en deze van bedienden te lang, is echter niet helemaal correct. In beide gevallen zou deze termijn de werknemer de mogelijkheid moeten bieden om binnen de periode een andere job te zoeken. We moeten dan ook komen tot een volledig ander concept van ontslagrecht. Het volstaat met andere woorden niet om de Arbeidsovereenkomstenwet wat te fatsoeneren, er is meer werk aan de winkel. Dus geen botoxinjectie, maar een extreme makeover. Een scenario hiervoor is op eenvoudig verzoek verkrijgbaar bij steller dezes. Het is echter maar de vraag of de geesten daar al rijp voor zijn.
(www.demorgen.be)

Geen opmerkingen: