woensdag, mei 06, 2009

De overloper bedrogen: klucht in drie bedrijven over de Belgische politiek

Wat een afgang voor Bart Somers. En voor Dirk Vijnck. Anderzijds, Vijnck is op een belachelijke manier in het parlement gesukkeld (het verhaal over Dedecker die € 5 000 nodig had voor zijn campagne was al erg genoeg), veel credibiliteit kon hij niet verliezen. Hoewel, zit de VB-fractie ook niet vol met dergelijke figuren ? En waarschijnlijk heeft de VLD enkel pech dat zo'n document naar buiten komt. De uitleg "warm onthaal" moet wel bijzonder cynisch klinken in deze crisistijden.

Er zijn genoeg gevallen van overloperij, de laatste jaren. Allemaal terug te voeren op het grote échec van de (oprechte en broodnodige) pogingen tot hervorming van het politieke landschap na de schandaaljaren onder Dehaene.

1. Fundamenteel probleem in 1999: versnippering van het politieke landschap (VU 10 % = kleinste partij, maar toch al bijna middengroot, dan agalev 11%, SP 15%, VB 15,5%, CD&V 22%, VLD 23%).

2. Oplossing: VU gaat dood => stemmen herverdelen over de andere partijen. Mandatarissen gegeerd wild bij iedereen. De Gucht neemt Vankrunkelsven, Gatz, Van Quickenborne, Margriet Hermans, Van De Casteele over. Spirit gaat in kartel met sp.a. N-VA gaat alleen verder en daarna samen met CD&V <=> Sp.a probeert agalev eerst dood te knuffelen, dan te knuppelen (kiesdrempel), uiteindelijk lopen maar een paar mensen over.

3. Idee: herverdelen van de politici, zal de kiezers ook herverdelen. Fout: kiezers gaan niet mee, omdat er aan een stem meer vasthangt dan louter kiezen voor een persoon.
<=> Wie echt voor een persoon kiest, is dan weer erg volatiel en lijkt niet te veel te geven om het programma achter de kandidaat. De kiezers van Leterme in 2007 kunnen heel goed die van Verhofstadt in 2004, Stevaert in 2003 of van Verwilghen in 1999 zijn...

4. Resultaat: we staan terug bij af. Zou het zo moeilijk zijn voor politieke partijen om eens aan een programma te werken dat de kiezer aanspreekt ? Electorale wiskunde is maar een middel om macht te verdelen, nooit een doel op zich. 100 000 voorkeurstemmen kunnen verdampen. Diagnose: algemeen gebrek aan politiek project.

Oplossingen ?
1) Een extra zetel kan natuurlijk wel een handig middel zijn om een meerderheid te consolideren tot het einde van de legislatuur, maar dan moet je wel effectief de fractie ontbinden (cf. regering-Dewael in het Vlaams Parlement, na het uiteenvallen van de VU).

2) Ik kan Herman De Croo enkel bijtreden: als je in het huidige systeem van partij verandert gedurende de legislatuur, neem je ontslag en komt je opvolger in het parlement. In België duidt de kiezer in de eerste plaats een partij aan. Als je overstapt, moet je ook van ideeëngoed veranderen. En moet je bereid zijn om daar de consequenties van te dragen. Zo bewijs je ook dat het je helemaal niet om het postje te doen is. En en passant snoeren we het overlopen ook in. Misschien wordt er dan ook wel even nagedacht over waar een partij voor moet staan.

3) En kan dan eens een échte hervorming van het politieke landschap plaatshebben. Met een federale kieskring. En een kiessysteem naar Duits voorbeeld (naast de grote federale lijst, die proportioneel en compenserend werkt, allemaal kleine kiesomschrijvingen, waar de relatieve meerderheid speelt).

Om op die manier mondige parlementsleden te krijgen. Die enkel verantwoording verschuldigd zijn aan hun eigen kiezers. Loopt er iemand over, dan neem hij écht zijn eigen kiezers mee.

Geen opmerkingen: