vrijdag, februari 10, 2017

REVIEW by Lucien BÉLY (Revue d'Histoire diplomatique 2016/3)



Lucien Bély (Paris IV-Sorbonne) reviewed my book Balance of Power and Norm Hierarchy. Franco-British Diplomacy after the Peace of Utrecht (see right-hand side of this blog).

The text appeared in the third issue of the 2016 volume of the Revue d'Histoire Diplomatique (Pedone). The reviewer entensively explores the material and methodological aspects of my work.

woensdag, februari 08, 2017

INTERVIEWS De Morgen/Knack.be

De afgelopen weken werd ik twee keer "gebeld" over de Franse presidentsverkiezingen. Het resultaat kan gelezen worden in De Morgen van woensdag 1 februari (hier) en op Knack.be, gisteren (hier).

Voortgaande op de Franse media (die de Belgische journalisten blijkbaar toch niet al te goed volgen) en de diepere juridische, politieke en culturele structuren van het land, heb ik wat kanttekeningen geplaatst bij al te karikaturale analyses.

woensdag, januari 25, 2017

ESIL RESEARCH FORUM GRANADA: Workshop "Neutrality in the History of International Law" (30 Mar 2017)

(image source: ESIL/SEDI)

The Interest Group History of International Law of the European Society of International Law announced the line-up for this year's workshop at the Research Forum in Granada (Spain), which will take on 30 March 2017.

L’intervention d’humanité dans la Guerre des Boxeurs (drs. Paul Bourgues/ATER at the Université de Grenoble)
Contested Turkish Neutrality in International Law (Hakan Gungor/Turkish National Education)
Neutrality in the United Nations – The Case of Austria (Prof. dr. Peter Hilpold/Professor at the Universität Innsbruck)
International Legal Thought : A Legal Project and an Integrative Approach (Dr. PD Thomas Kleinlein/Privatdozent at the Universität Frankfurt,  Dr. David Roth-Isigkeit-Berlin/Research Fellow at the Excellenzcluster Normative Orders/Frankfurt)
Questioning Territory’s Contribution to Neutrality (dra. Gail Lythgoe/University of Glasgow)
Ethiopia, Neutrality and the First World War (Jakob Zollmann/Research Fellow Global Public Law at the WZB Berlin)
Organisation: Interest Group Steering Committee.

Ignacio de la Rasilla y del Moral (Associate Professor, Brunel)
Frederik Dhondt (Assistant Professor, VUB/Visiting Professor, UA/Fellow, FWO-UGent)
Thomas Skouteris (Assistant Professor, American University in Cairo)
Inge Van Hulle (Assistant Professor, Tilburg)
Registration for the event here.

dinsdag, januari 24, 2017

CALL FOR PAPERS Training, Ideas and Practices. The Law of Nations in the Long Eighteenth Century (Paris, 18-19 May 2017); DEADLINE 20 FEBRUARY 2017


CALL FOR PAPERS
Training, Ideas and Practices. The Law of Nations in the Long Eighteenth Century 
(Paris, 18-19 May 2017)





The purpose of this conference is to explore the roots of international law and the various concepts related to the “law of nations” by looking at the legal language of diplomats and foreign offices in Europe during the long eighteenth century. The conference also aims to render the variety and complexity of specific mechanisms through which the law of nations was applied for diplomatic use, to explore social and cultural aspects, and to investigate the practical questions that diplomats frequently faced (N. Drocourt & E. Schnakenbourg (eds.), Thémis en diplomatie, PURennes, 2016).

The relationship between diplomacy and the law of nations is at best ambiguous. On the one hand, the law of nations seems to be a hybrid product of philosophical concepts and a digest of diplomatic practice. Lawyers have difficulty resisting the temptation to write a purely academic or genealogical history of the law of nations. The frequent invocation of authors such as Vattel as an authority seems to support this (P. Haggenmacher  & V. Chetail (eds.), Vattel’s International Law from a XXIst Century Perspective, Brill, 2011). On the other hand, interaction in negotiations involves a lot more than invoked legal principles. A thorough analysis of diplomatic practice often reveals implicit rules within diplomacy as a social field  (P. Bourdieu, Sur l’Etat, Seuil, 2012). Legal arguments are a part of this microcosm, but geopolitical determinants and state interests can bend and bow the use of legal language.

One of the main issues of this conference will be  whether law of nations theories influenced diplomatic practice and at the same time whether diplomatic practice altered traditional law of nations conceptsThrough fruitful dialogue between young legal historians, historians of political thought and historians of politics from France, Germany and other parts of Europe, we would like to explore and investigate three different scenarios in which law of nations theories emerged both in the practice and the doctrine of diplomacy:

1)      Training of diplomats 

Was the law of nations the basis of diplomatic education? Did diplomats also receive specific, in-house, foreign affairs training? Was it only theoretical or also based on practice and experience? Was there already a form of professionalisation of diplomats, especially in view of later developments in the 19th century (L. Nuzzo & M. Vec (dir.), Constructing International Law – The Birth of a Discipline, V. Klostermann, 2012)? Finally, to what extent can we envisage a common European diplomatic culture? 

2)      Circulation of ideas and diplomatic networks

What was the legal and intellectual background of the various traités du droit des gens? To what extent were legal expertise (G. Braun, La connaissance du Saint-Empire en France du baroque aux Lumières (1643-1756), De Gruyter, 2010) or legal rhetorics pragmatic tools used in everyday politics? For whom did thinkers such as Abbé de Saint-Pierre (1658-1743) write their treatises? The sovereign? Legal advisers? Public opinion?  If the law of nations formed a kind of a common European diplomatic culture, how did it spread throughout Europe? Can we identify the same use in various diplomatic flows of the time? How were diplomatic networks organised?  Can we find examples of specific territories - such as the principalities of Walachia and Moldova, between the Ottoman Empire and the “European” powers – functioning as kinds of “diplomatic hubs”?  

3)      Transformation 

Is the diplomatic habitus of the Vienna Congress a turning point?  Where did the transition from the 18th to the 19th century take place, both in theory and in practice? How important was the impact of Enlightenment and French Revolutionary thought (M. Bélissa,  Fraternité universelle et intérêt national, 1713-1795, Kimé, 1998)? How far can we find echoes in diplomatic culture and correspondence? 

We kindly invite young scholars (up to 6 years after PhD) to present their new research within French-German and European perspectives. All applications must be sent by 20 February 2017 with a short CV (5 to 10 lines) and a proposal of 400 words to diplomacyconference2017@gmail.com. Results will be communicated by 15 March 2017.  This conference has received the generous support of the CIERA (Centre interdisciplinaire d'études et de recherches sur l'Allemagne, www.ciera.fr) as a colloque junior and will take place on the 18th (afternoon) and 19th (morning) of May 2017.  

Papers can be presented in English, French or German. A peer-reviewed publication of the proceedings is envisaged.


Organising Committee
Raphael Cahen (Orléans/VUB-FWO)
Frederik Dhondt (VUB/Antwerp/Ghent-FWO)
Elisabetta Fiocchi Malaspina 

Scientific Committee
Jacques Bouineau (La Rochelle)
Paul De Hert (VUB)
Dirk Heirbaut (Ghent)
Christine Lebeau (Paris I)
Gabriella Silvestrini (Piemonte Orientale)
Matthias Schmoeckel (Bonn)
Antonio Trampus (Venezia)
Miloš Vec (Vienna)


APPEL À CONTRIBUTIONS
Formation, idées et pratique. Le droit des gens dans le long dix-huitième siècle
(Paris, 18-19 mai 2017)




Les origines du droit international et les divers concepts du « droit des gens » seront au cœur d’une rencontre scientifique, portant sur l’étude du langage juridique des diplomates et des chancelleries européennes pendant le long dix-huitième siècle. Les mécanismes d’application spécifiques à travers lesquels le droit des gens fut invoqué pour une utilisation diplomatique ne se conçoivent pas en dehors des aspects culturels et sociaux, ou des problèmes pratiques que les diplomates avaient à trancher (N. Drocourt & E. Schnakenbourg (dir.), Thémis en diplomatie, PU Rennes, 2016).

                La relation entre la diplomatie et le droit des gens est ambiguë. D’une part, le droit des gens semble un produit hybride de concepts philosophiques et une cristallisation de pratique diplomatique. Les juristes peinent à résister la tentation d’écrire une histoire purement académique ou généalogique du droit des gens. L’invocation fréquente d’auteurs tels que Vattel en est une indication courante (P. Haggenmacher & V. Chetail (dir.), Vattel’s International Law from a XXIst Century Perspective, Brill, 2011). Néanmoins, l’interaction de la négociation entraîne bien plus qu’une invocation de principes juridiques. Une analyse rigoureuse de la pratique diplomatique révèle des règles implicites au sein de la diplomatie comme champ social (P. Bourdieu, Sur l’Etat, Seuil, 2012). L’argumentation juridique relève de ce microcosme et doit donc être apprécié dans une sociabilité qui transcende les traditions juridiques nationales (L. Bély, L’art de la paix en Europe : naissance de la diplomatie moderne, XVIe-XVIIIe siècle, PUF, 2007). Toutefois, les déterminants géopolitiques et les intérêts d’État peuvent amender ou infléchir l’utilisation d’arguments juridiques.

                Une question centrale sera d’essayer de savoir si les théories du droit des gens ont influé la pratique diplomatique, et si de son côté la pratique diplomatique a réussi à changer les concepts traditionnels du droit des gens. Un échange fructueux entre jeunes historiens du droit, historiens de la pensée politique et historiens « du politique » de France, d’Allemagne et d’autres traditions intellectuelles européennes permettra d’explorer trois scénarios différents à travers lesquels les théories du droit des gens émergeaient aussi bien en pratique qu’en doctrine diplomatique.

1)      Formation des diplomates
Le droit des gens constituait-il le cœur de la formation diplomatique ? Qu’en fut-il des enseignements pratiques, organisés par les administrations étatiques des affaires étrangères ? Quel était le rapport entre les connaissances tirées de l’objet même de la négociation (la pratique) et celle dérivée des écrits qui font autorité dans nos traditions scientifiques ? Pouvait-on vraiment parler de professionnalisation, également eu égard aux développements du XIXe (L. Nuzzo & M. Vec (dir.), Constructing International Law – The Birth of a Discipline, V. Klostermann, 2012) ? Finalement, qu’en fut-il du caractère commun ou européen de la culture diplomatique des divers corps ?

2)      Circulation des idées et réseaux diplomatiques
Les traités dévoués au droit des gens sont souvent étudiés en isolement, hors contexte, dans leur lignée intellectuelle ou académique. Cependant, qu’en fut-il de leur utilisation pratique ou de celle de l’expertise juridique plus générale (G. Braun, La connaissance du Saint-Empire en France du baroque aux Lumières (1643-1756), De Gruyter, 2010), comme outil rhétorique dans la politique quotidienne ? À qui s’adressaient les traités de penseurs comme l’abbé de Saint-Pierre (1658-1743) ? Le souverain, ou bien ses conseillers juridiques, ou bien l’opinion de la république des lettres ? Si le droit des gens constituait une sorte de culture diplomatique européenne commune, comment se diffusait-elle sur le continent ? Peut-on identifier des usages similaires dans les flux diplomatiques ? Comment les réseaux s’organisaient-ils ? Peut-on identifier des carrefours diplomatiques, tels que les principautés de Valachie et Moldavie, entre l’Empire Ottoman et les puissances européennes ?

3)      Transformation
Le Congrès de Vienne (1815) fut-il vraiment un tournant pour le droit des gens ? Si nous pouvons identifier une transition, relève-t-elle de la doctrine juridique ou plutôt des idées politiques ? À quel degré la pensée des Lumières et de la Révolution a-t-elle impacté le droit des gens classique (M. Bélissa, Fraternité universelle et intérêt national, 1713-1795, Kimé, 1998) ? Dans quelle mesure la correspondance diplomatique en fut-elle le témoin ?

Nous invitons les jeunes chercheurs (jusqu’à six ans après soutenance de la thèse de doctorat) à présenter leurs recherches nouvelles, dans une perspective franco-allemande et européenne. Les propositions doivent être envoyées pour le 20 février 2017 au plus tard, accompagnées d’un CV concis (5 à 10 lignes) et d’un résumé de 400 mots au maximum (diplomacyconference2017@gmail.com). Les résultats seront communiqués pour le 15 mars 2017 au plus tard.

La conférence a reçu le soutien du CIERA (Centre interdisciplinaire d’études et de recherches sur l’Allemagnewww.ciera.fr) en tant que colloque junior. Elle aura lieu à Paris, le 18 mai 2017 (à la Maison de la Recherche), et le 19 mai 2017 (Fondation Biermans-Lapôtre, Cité Internationale Universitaire de Paris). Les contributions peuvent être présentées en anglais, français ou allemandLes frais de déplacement et d'hébergement pourront être pris en charge sous certaines conditions. Une publication soumise au contrôle des pairs est envisagée.

Comité organisateur
Raphael Cahen (VUB-FWO/Orléans-POLEN)
Frederik Dhondt (VUB/Anvers/Gand-FWO)
Elisabetta Fiocchi Malaspina

Comité scientifiqueJacques Bouineau (La Rochelle)Paul De Hert (VUB)
Dirk Heirbaut (Gand)
Christine Lebeau (Paris I Panthéon Sorbonne)
Gabriella Silvestrini (Piemonte Orientale)
Matthias Schmoeckel (Bonn)
Antonio Trampus (Venise)
Miloš Vec (Vienne)

dinsdag, december 06, 2016

Peiling La Libre/RTBf (december 2016)

(bron afbeelding: Wikimedia Commons)

Vorige week brachten La Libre Belgique en de RTBf hun politieke peiling uit. Na de CETA-episode, met een rol op het voorplan voor Paul Magnette, is dit vooral in Franstalig België een interessant moment. Ook de troebelen rond de besparingen in de ziekteverzekering (en de aanvallen vanuit alle partijen op de minister van Sociale Zaken) waren prominent in het nieuws.

De algemene cijfers van de peiling geven een verrassende 18% aan de PTB in Wallonië. Dit zou toch wel "du jamais vu" zijn. Ook de sterke stijging van het Vlaams Belang -die al meerdere keren door peilingen voorspeld is- valt onder dezelfde categorie.

1. Cijfers peiling

Vlaanderen


Partij Peiling 2014
N-VA 26,30% 31,88%
CD&V 16,30% 20,48%
Vlaams Belang 12,30% 5,92%
sp.a 13,20% 13,99%
groen 12,70% 8,70%
openVLD 12,40% 14,15%
PVDA 4,20% 2,53%

De peiling geeft een "reserrement" in het midden. Vlaams Belang, groen, openVLD en sp.a zouden erg dicht bijeen zitten. In elk geval binnen de foutenmarge van 3,2%.

Wallonië
Partij Peiling 2014
PS 25,40% 30,90%
MR 23,10% 26,68%
cdH 9,40% 15,17%
Ecolo 9,20% 8,62%
PTB 18,40% 5,76%
PP 4,00% 4,60%
Défi 2,20% 2,90%

De PS wordt laag gehouden, op een kwart van de stemmen. De MR profiteert niet van de uitoefening van de macht, en erodeert een beetje. cdH krijgt een dreun van 6%, PTB schiet omhoog.

Brussel
Partij Peiling 2014
PS 20,40% 25,60%
MR 19,00% 21,90%
Défi 10,50% 10,80%
Ecolo 11,30% 10,50%
cdH 7,00% 9,40%
PTB/PVDA 9,60% 4,00%
N-VA 4% 2,60%
openVLD 2,80% 2,60%
PP 4% 2,80%
VB 2,40% 2,30%
sp.a 1,50% 2,00%
groen 2,50% 1,20%
CD&V 2,50% 1,90%

Hier eveneens een uitgesproken stijging voor de PTB (meer dan verdubbeling), samen op een zakdoek met de PTB/PVDA, Défi (ex-FDF) en Ecolo. Vooraan blijft de PS de MR nipt voor, maar is het verlies toch duidelijk (5%).

2. Zetels
De verhoudingen uit de peiling toegepast op de stemcijfers uit 2014 (regionale parlementen) geeft de volgende verhoudingen in zetels:

Franstalig België
Partij Kamer Zetels 2014 Verschil
PS 19 23 -4
MR 18 20 -2
cdH 5 9 -3
Ecolo 7 6 +1
PTB 12 2 10
PP 0 1 -1
Défi 2 2 0

De kanonscore van de PTB heeft natuurlijk gevolgen voor het zetelaantal. Hoe vreemd het ook klinkt, aan de huidige tendenzen kan de PTB best wel de grootste partij in Luik zijn. Na het overlijden van Michel Daerden haalde de PS in 2014 nog "slechts" 30% van de stemmen. Een doortrekken van de regionale tendens stelt dit bij naar net onder de 25%. Iets waar de PTB boven kan geraken. Let wel: "kan", want het lijkt toch moeilijk voor te stellen dat de radicale partij zou groeien van nog geen 8% tot boven het kwart. In dat geval is het 5 zetels PTB, 4 voor PS en MR (beiden 5 resp 4% verlies). Iedereen verliest in Luik een zetel aan de PTB. Ook de PP, die onder de kiesdrempel verdwijnt.

In Henegouwen blijft de afstand groot. De PS zou zelfs in slechte vorm nog een derde van de stemmen moeten halen, goed voor 7 zetels (-2). De PTB  (+3, 4 zetels) blijft nipt achter de MR (-1, 4 zetels), maar voor Ecolo (2 zetels, +1) of de cdH (1 zetel, -1).

In Namen, Waals-Brabant en Luxemburg haalt de PTB niets. In Brussel zijn twee zetels mogelijk, ten koste van PS en cdH.

Als deze tendens zich doorzet, zal het al dan niet aangaan van een coalitie met de PTB een politiek gespreksonderwerp worden in Franstalig België. 12 van de 63 zetels in de Kamer, het is "non négligeable". "Incontournable" zeker niet, maar toch... PS en cdH, mét Ecolo, halen in de Communauté  Wallonie-Bruxelles mogelijks geen meerderheid. Dit zou Wallonië  veroordelen tot een "GroKo" tussen PS en MR in geval van "cordon sanitaire" tegen de PTB. MR, cdH en Ecolo zouden de meerderheid niet halen in deze situatie.

Vlaanderen
Partij Kamer Verschil
N-VA 26 -7
CD&V 15 -3
Vlaams Belang 12 +9
sp.a 12 -1
groen 10 4
openVLD 11 -3
PVDA 1 1




N-VA houdt beter stand dan bij vorige enquêtes . De kloof met CD&V blijft groot. Groen wint in stemmen, maar minder in zetels.  In Antwerpen is er bijvoorbeeld 0,28% te kort (tegenover de achtste zetel van N-VA). sp.a verliest een zetel (0,33% te kort), de PVDA heeft dan weer 0,46% te kort om de laatste zetel van het VB over te nemen. Dit toont ook weer aan dat het spel van de zetels niet veel te maken heeft met absolute percentages, maar vooral met de relatieve positie in elke kieskring. Gezien de foutenmarge van de peiling is die hier dus met zeer veel voorzichtigheid te lezen. De slokop is Vlaams Belang, dat in alle provincies zetels wint (1 in Vlaams-Brabant, 2 elders).

Vlaams Parlement
Partij Vlaams Parlement Verschil
N-VA 33 -9
CD&V 20 -6
Vlaams Belang 15 9
sp.a 16 -1
groen 15 6
openVLD 16 -1
PVDA 2 2
UF 1 0

Hier wijken de tendenzen niet af van die voor de Kamer. Het verschil tussen groen en sp.a is kleiner, gezien het grotere aantal te verdelen zetels. Behalve in West-Vlaanderen (1,2% te kort) haalt groen telkens vlot een zetel meer dan voor de Kamer. sp.a verliest alweer een zetel in Antwerpen (0,8% te kort).

3. Conclusie
De situatie wordt vooral moeilijker in Franstalig België. Een coalitie zonder N-VA, VB en PVDA (samen 39 zetels op 87) is mogelijk in Vlaanderen voor de Kamer, maar vereist de inzet van de drie traditionele partijen plus groen. In het Vlaams Parlement (de zes Brusselse zetels buiten beschouwing gelaten) zijn minstens drie partijen nodig voor de meerderheid. De regeringspartijen verliezen 16 zetels op 118 (14%). Een tripartite heeft geen meerderheid (52/118). Met groen erbij wel (67/118). N-VA en VB samen staan ver van een separatistische meerderheid (48/118).

Een klassieke tripartite heeft nog een nipte meerderheid in de Kamer (80/150). Dit ligt onder andere aan het zwakke resultaat van de Franstalige traditionele partijen. Samen verliezen ze tien (!) van de 63  Franstalige zetels. MR, cdH en Ecolo halen slechts 30/63. Enkel met Défi erbij (met vier partijen) is er een (nipte) meerderheid van één zetel (32/63).

Radicaal links (+11) en extreem-rechts (+9) zijn de winnaars van de peiling, ten koste van de traditionele partijen (-17) en de N-VA (-7). De groene winst in Vlaanderen en Henegouwen (+5) en de exit van de PP (-1) vervolledigen het totaal.

dinsdag, november 22, 2016

COMMENTAAR: Circus Sarkozy gaat dicht, meester Fillon neemt over (De Morgen, 22 november 2016)


Ik schreef een commentaarstuk voor de krant De Morgen over de recente politieke ontwikkelingen in Frankrijk.

De tekst kan hier worden gelezen.
Zie ook vermelding op de Volkskrant-blog.

woensdag, november 02, 2016

BOOK: Luis RIBOT & José María IÑURRITEGUI (eds.), Europa y los tratados de reparto de la Monarquía de España, 1668-1700. Madrid: Biblioteca Nueva [Historia, ed. Juan Pablo FUSI], 2016, 338 p. ISBN 9788416647583, € 25


Next week on Friday (11 November), the book Europa y los tratados de reparto de la Monarquía de España, 1668-1700 (ed. L. Ribot & J.M. Iñurritegui) will be presented in Madrid. This work in Spanish collects articles from several scholars on these epochal treaties.

Table of contents:

  • Introducción (José María Iñurritegui)
  • Los tratados de reparto de la Monarquía de España. Entre los derechos hereditarios y el equilibrio europeo (Luis Ribot) (29-54)
  • Del Contrato al Tratado. La Transformación Legal de la Sucesión Española (1659-1713) (Frederik Dhondt) (55-78)
  • El reparto del imperio español: La imposible búsqueda del equilibrio europeo (Lucien Bély) (79-92)
  • Embajadores, negociaciones e "intereses de Estado": Teorías y prácticas (1668-1714) (Daniela Frigo) (93-124)
  • Las negociaciones anglo-francesas sobre los tratados de reparto de España (1698-1700): Una reevaluación (David Onnekink) (125-146)
  • Pérdida de España: Ciencia de reparticiones y crisis de soberanía (José María Iñurritegui) (147-172)
  • Leopoldo I: La Política imperial, los derechos dinásticos y la sucesión española (Christoph Kampmann) (173-194)
  • "Dentro de la misma España, en esta misma península". Discurso y auto-representación en Portugal a propósito de la sucesión de Carlos II (David Martín Marcos) (195-216)
  • Los tratados de reparto, la revolución de la política exterior inglesa y el caso de Saboya (Christopher Storrs) (217-246)
  • Guerra y alianzas en la lucha por la hegemonía europea durante la segunda mitad del siglo XVII. El papel de España (Antonio José Rodríguez Hernández) (247-276)
The volume also contains a publication of sources:
  • Estudio Introductorio de los tratados de reparto de la Monarquía de España (Julio Arroyo Vozmediano) (279-290)
  • Primer tratado de reparto, 19 de enero de 1668 (291-300)
  • Segundo tratado de reparto, 11 de octubre de 1698 (301-316)
  • Tercer tratado de reparto, 3 de marzo de 1700 (317-338)
The work is available for € 25. See publisher's website.