woensdag, december 06, 2017

BOEK: Paul DE HERT & Frederik DHONDT (eds.), Bewogen door maatschappelijke ontwikkelingen. Liber Amicorum Jef Van Bellingen (Brussel: ASP/VUBPRess, 2017), 266 p. ISBN 9789057186929, € 29,5


Jef Van Bellingen doceerde decennialang politieke filosofie en rechtsfilosofie aan de Vrije Universiteit Brussel. Hij vormde generaties filosofen en juristen in inspirerende colleges. Zijn brede wetenschappelijke belangstelling reikt van de Duitse jurist Carl Schmitt, over wie hij promoveerde onder leiding van Maurice Weyembergh, tot de bekommernissen en kansen van de multiculturele samenleving. Meer dan twintig collega’s uit binnen- en buitenland brengen een bijdrage in dit collectieve huldeboek, dat hem door de vakgroep Metajuridica wordt aangeboden ter gelegenheid van zijn emeritaat.

Inhoudstafel:

Dankwoord
Paul De Hert (VUB/Tilburg) & Frederik Dhondt (VUB/UA/UGent-FWO)De gevierde aan het woord: interview met Jef Van Bellingen

 Rechtsfilosofie
Maurice Weyembergh (VUB/ULB)
Over alteriteit als politiek begrip


Jean-Marc Piret (Rotterdam/VUB)
De actualiteit van Carl Schmitt. Contraterrorisme en de terugkeer van de verdrongen uitzonderingstoestand in Duitsland


Frank Judo (KU Leuven)
Het onvermijdelijke oxymoron. Rechtstatelijke variaties op een Schmittiaans thema


Maarten Colette (VUB)
Oogklepdenken


Serge Gutwirth (VUB)
Gelukkig zijn de commons terug …


Recht en zusterdisciplines
Frederik Dhondt (VUB/UA/UGent-FWO)
Tussen tekst en context: de volkenrechtsgeschiedenis en haar bronnenperimeter


Ann Pauwels (KU Leuven/VUB)
Het aansprakelijkheidsregime voor VN-vredesoperaties: recente ontwikkelingen en tendensen. Draagt de Nederlandse rechtspraak bij aan een rechtvaardige aanpak?

Philippe Colle (VUB)
Le mythe de la tolérance absolue

Eric Brewaeys (VUB/Raad van State)
Wereldvreemd in een heerlijke nieuwe wereld

Stefan Somers (VUB)
Over mensenrechten en contractvrijheid. Enkele beschouwingen over de begrenzing van het privaatrecht, contractvrijheid, grondwettelijke toetsing en democratie

 Filosofie

Mustafa Latifi (Tunis)Du rapport entre partisan et terroriste « global »

Johanna Brankaer (Münster)Symposion: over de geliefde van de filosoof

Else Walravens (VUB)‘Atheisterey, Unglaube, Irreligion’ – Moses Mendelssohns negatieve inschatting van het atheïsme

Jacques De Visscher (St. Lucas/Nijmegen)‘Vannacht komt de tandenfee’ – Over waakzame subjectivititeit

Jan Van den Brande (demens.nu)Naar een filosofie van de gebeurtenis

Johan Stuy (VUB)De geboorte van het recht uit de ethisch-politieke strijd om erkenning. Hegel door de lens van Axel Honneth

Marc Van den Bossche (VUB)Democratie: een religie van liefde

Imen Riahi (Tunis)Le processus cérébral cartéstien ou le cogito en tant qu’événement neuropsychologique

Chiheb Laalai (Tunis)Avec Marion dans les labyrinthes cartésiens. La question de l’autrui comme âbime

Jeffrey Tyssens (VUB)Dimensies van geritualiseerde genootschappelijkheid in de Verenigde Staten van Amerika 

Over de auteurs

Bestellen kan bij de uitgever.

Op 14 december wordt Jef Van Bellingen uitgezwaaid bij deBuren in centrum Brussel. Inschrijven voor het event kan hier.

zondag, november 26, 2017

PODCAST: La Catalogne, toujours dissidente ? (France Culture, Concordance des Temps)

(Karel van Habsburg als pretendent op de Spaanse troon; bron: Wikimedia Commons)

Aangezien de tijd kostbaar is, publiceer ik nog zelden iets op deze blog.

Maar dit verdient absoluut een vermelding: de uitzending van Jean-Noël Jeanneney over Catalonië. Alles wat u ooit wou weten, met deskundig commentaar van een geaggregeerd historicus (Benoît Pellistrandi), corresponderend lid van de Spaanse Koninklijke Academie voor Geschiedenis en auteur van een geschiedenis van hedendaags Spanje bij Perrin. De uitzending dateert al van 2013, maar werd onlangs hernomen, gezien de actualiteit.

Komen aan bod: het Catalaanse parlementarisme (ouder dan het Engelse), de taal (even oud als het Castiliaans, verboden in het openbaar door Franco), de ambivalente relatie met Frankrijk (aanspreekpunt tijdens de opstand tegen Filips IV, maar motor van centralisatie onder Filips V), de economische ontwikkeling in de achttiende eeuw, de urbanisatie en modernisering in de negentiende eeuw, de impact van de twintigste eeuw op het nationalisme.

URL: https://www.franceculture.fr/emissions/concordance-des-temps/la-catalogne-toujours-dissidente-jusquou.

zaterdag, juni 10, 2017

INTERVIEW: Van Empire tot Brexit (Klara: Trio, 10 juni 2017)

(bron afbeelding: Brill)

Ik was vandaag te gast bij Werner Trio op klara, samen met Johan Verberckmoes (KUL, nieuwe geschiedenis) om commentaar te leveren bij de recente politieke actualiteit in Groot-Brittannië, vanuit historisch perspectief.

De uitzending kan herbeluisterd worden via radioplus of via de podcast.

Zie ook passage op TerZake (29 mei, 21:38) over 300 jaar Russisch-Franse betrekkingen.

donderdag, mei 04, 2017

MEDIA: interviews rond Franse presidentsverkiezingen (Trends, MO, deredactie.be, radio1)


 
 (bron afbeelding: globalresearch.ca)

De afgelopen weken gaf ik nog een paar keer commentaar bij de Franse presidentsverkiezingen. Het was niet altijd mogelijk alles onmiddellijk hier te vermelden. Wie wil inpikken, kan nog steeds online lezen of luisteren:
  • Interview door Alain Mouton (Trends) over het economische programma van Macron (24 april, hier)
  • Interview door Arnaud Dedecker (MO) over het buitenlandprogramma van Mélenchon en Le Pen (22 april, hier)
  • Interview in #deOchtend door Ruth Roets (Radio1) over de eerste ronde (24 april) (herbeluister hier, vanaf 2:11) en de tweede ronde (3 mei) (herbeluister hier, vanaf 1:10)
  • Interview voor deredactie.be door Judit Verstraete (onderwerp: regionale spreiding eerste ronde, zie hier) en Kirsten Sokol (onderwerp: resultaat van de PS-kandidaat, zie hier)

maandag, april 24, 2017

COMMENTAAR: Met Macron naar een nieuwe consensus ? (De Morgen, 24 april 2017)

(eerste ronde; bron: Le Monde)

Ik schreef een commentaar na de eerste uitslagen van gisteren voor De Morgen.

De kwalificatie van Emmanuel Macron en Marine Le Pen voor de tweede ronde is historisch. Socialisme en gaullisme, die het Franse politieke landschap hebben gemaakt sinds 1958, zijn in elkaar geklapt in de stembus. Benoît Hamon (PS) deed het met 6,8% enkel nipt beter dan de historisch slechte uitslag van Gaston Deferre in 1969. De score van de radicaal-linkse Jean-Luc Mélenchon (19%) is onuitgegeven, en een bijzonder sterk exploot.
Hoe het verder gaat leest u hier, of op de pagina's 2 en 3 van de krant.

dinsdag, april 11, 2017

OPINIE: Benoît Hamon tussen Berezina en Solferino (De Morgen, 11 april)

(bron afbeelding: De Morgen/Photonews)

Vandaag publiceert De Morgen een stukje over de positie van PS-kandidaat Benoît Hamon, vanuit het perspectief van het de recente geschiedenis van de partij, uitgaande van het Congres van Reims (2008, zie eerder op deze blog).

De officiële Franse kiescampagne is afgelopen maandag gestart. De peilingen van de belangrijkste instellingen geven aan dat vier kandidaten kans maken om naar de tweede ronde te gaan: Macron, Le Pen, Fillon en Mélenchon. Een kloof van bijna tien procent scheidt deze laatste van Hamon, die in de linkse primaires nochtans duidelijk ex-premier Valls versloeg (58/42). Hamon is de leider van de linkervleugel sinds het partijcongres van Reims in 2008. Toen had François Hollande - bedolven onder striemende kritiek- beslist om na elf jaar als premier secrétaire de fakkel door te geven. Zijn opvolgster werd Martine Aubry, die met een “Tout sauf Ségolène [Royal]”-coalitie nipt wonAubry maakte Hamon partijwoordvoerder en ging zelf een linksere koers varen dan haar voorganger Hollande, de man van de “synthèses molles” (verwaterde compromissen). Naar eigen zeggen had Aubry zelfs de toiletten op het hoofdkwartier in de Rue de Solférino moeten laten herstellen.
Aubry legde het op haar beurt af tegen Hollande bij de allereerste brede primaires in 2011 (43/57). Ze steunde wel loyaal de winnaar. Het vervolg is bekend: Hollande schudde het linkse PS-programma af, en regeerde in nauwe samenspraak met financiële sector en ondernemers. Intern geruzie over het economisch beleid versterkte het beeld van een besluiteloze president zonder visie. Manuel Valls, die bij de primaires in 2011 nog geen 6% haalde, werd samen met Emmanuel Macron het symbool voor een “sociaalliberaal” beleid. In de zomer van 2014trok Hamon samen met Montebourg de deur van de regering dicht. Hij werd een “député frondeur”, die de regering niet steunde in sociaaleconomische dossiers.
De rode draad van Hamon’s politieke handelen is het geloof in de Parti Socialiste als onmisbaar kanaal om een links beleid te kunnen voeren in het Franse meerderheidssysteem. De lijn van Aubry en Hamon gaat ervan uit dat de rechtervleugel bij een interne stemming, of naar aanleiding van primaires, kan worden gebonden aan een economisch links programma. In afwachting  van een betere interne machtsverhouding betekent samenregeren in PS-kader werken aan gemeenschappelijke waarden (gelijkheid in het onderwijs, diversiteit, vrouwenrechten, bewaken van de openbare diensten).
De rechtervleugel heeft dit contract opgeblazen, omdat de kloof over de economische doxa te breed isGérard Collomb, de burgemeester van Lyon, stond als eerste achter de kandidatuur van Macron. Ook Bertrand Delanoë, ex-burgemeester van Parijs, stak de Rubicon over. Verliezer Valls sprak als laatste zonder gêne zijn steun uit voor de centrumkandidaatTot ontzetting van Aubry volgde er alleen een verbale veroordeling, maar geen disciplinaire sanctie (“on aurait  le virer dans la minute !”)Partijleider Cambadélis is een Realpolitiker, die rekent op een akkoord met Macron bij de parlementsverkiezingen.
De inzet van deze verkiezingen is het overleven van de PS. Ofwel komt er een uittocht op rechts, richting Macron, ofwel op links, naar een nog op te richten politieke formatie met radicaal-links en groen. Ondanks alle denigrerende commentaar over een linkse koers voor de partij, was het lang ondenkbaar dat Aubry, Hamon, Montebourg, Aurélie Filipetti (oud-minister van Cultuur) of nog Anne Hidalgo, burgemeester van Parijs, het veld zouden ruimen. Hoe dieper Hamon zakt in de peilingen, zoals de soldaten van Napoleon in de sneeuw in de slag bij de Berezina (1812), hoe groter de kans dat niet de rechtervleugel, maar de linker vertrekt. Misschien al op 23 april.

dinsdag, maart 21, 2017

OPINIE: Macron heeft deze klassieke test met glans doorstaan (De Morgen, 21 maart 2017)

Ik schreef een kort stukje voor De Morgen over het debat van gisteravond tussen de Franse presidentskandidaten:

Moegetergd door de affaires, lusteloos en ongeïnspireerd debiteerde François Fillon (Les Républicains) zijn standpunten. De alternance, wissel van de macht, straalt hij niet meer uit. Telkens Fillon in de aanval ging, was de overtuigingskracht weg. 

Lees verder hier.

vrijdag, maart 10, 2017

CONFERENCE: Training, ideas and practice. The Law of Nations in the Long Eighteenth Century (Paris, 18/19 May 2017)

COLLOQUE JUNIOR CIERA - Training, Ideas and Practice
The Law of Nations in the Long Eighteenth Century



Day 1: 18 May 2017 (Maison de la Recherche/CIERA)

12:45
Welcoming

13:20
Keynote lecture by Luigi Nuzzo (Università del Salento)

14:00
Session 1: Training (president: Luigi Nuzzo - Università del Salento)

Zülâl Muslu (Université Paris Ouest Nanterre), Language and Power: the Spread of European Diplomatic Cuture in the Ottoman Empire through the Ecole de jeunes de langues 

Dante Fedele (KULeuven), La formation diplomatique dans la littérature sur l’ambassadeur et l’art de négocier (fin XVIIe-début XVIIIe siècle)  

Annika Haß (Université de la Sarre/EPHE), Librairie internationale et diplomatie (1789-1830)  

Raphael Cahen (VUB/FWO), Hauterive et l’École des diplomates

17:10-17:20
Coffee Break

17:20-18 :50  Session 2 : Circulation of Ideas and Diplomatic Networks (president: Christine Lebeau) 
Benjamin Durst (Universität Augsburg), Gedruckte Vertragssammlungen als Medien des Völkerrechts in Theorie und Praxis  

Stephan F. Mai (Universität Wien), Diplomatic Immunity between Theory and Practice: Abraham de Wicquefort (1606-1682) as a Case Study 

19:30  Conference dinner (presenters only)  

Day 2: 19 May 2017 (Fondation Biermans-Lapôtre/CIUP)

08:00-08:30
Welcome and coffee


08:30-10:00 Session 2 (part 2): Circulation of Ideas and Diplomatic Networks (president: Christine Lebeau, Université Paris I Panthéon-Sorbonne)  Frederik Dhondt (VUB/UAntwerpen/UGent-FWO), A Pragmatic Utopian ? Saint-Pierre’s vision on Perpetual Peace and its Practical Legal Background in Regency Diplomacy  
Alice 
Bairoch de Sainte-Marie (Université de Genève), La conception des devoirs du négociateur en Nouvelle-France: heritage métropolitain ou cas particulier ? 


10 :00-10 :10
  Coffee Break 


10 :10-13 :20
  Session 3 : Transformation of the Law of Nations (president: Miloš Vec, Universität Wien/IWM)  Patrick Milton (Freie Universität Berlin), The Guarantee of the Peace of Westphalia in the Law of Nations and its Impact on European Diplomacy  
Elisabetta Fiocchi Malaspina (Universität 
Zürich): Trans-forming the Law of Nations in Diplomacy: the Case of the 18th Century Italian Peninsula  
Omer 
Duran (Istanbul University): The Legal Status of the ‘Memleketeyn’ (Wallachia and Molodvia) according to the Ottoman-Islamic Law of Nations  Victor Simon (Université de Reims Champagne-Ardenne): La dignité impériale des rois de France en Orient: titulatures et traductions dans la diplomatie franco-ottomane

13:20-14:30
Lunch

14:30-15:15  Final debate - Conclusion
(
Miloš Vec-Universität Wien/IWM)


Organising Committee

Raphael Cahen (Orléans/VUB-FWO)

Frederik Dhondt (VUB/UAntwerpen/UGent-FWO)
Elisabetta Fiocchi Malaspina (Zürich)

Scientific Committee
Jacques Bouineau (Université de La Rochelle)
Paul De Hert (VUB)
Dirk Heirbaut (UGent)
Christine Lebeau (Université Paris I Panthéon-Sorbonne)
Gabriella Silvestrini (Università del Piemonte Orientale)
Matthias Schmoeckel (Universität Bonn)
Antonio Trampus (Università di Venezia)
Miloš Vec (Universität Wien/IWM)

Venue  Day 1: Maison de la Recherche (28, Rue Serpente ; 75006 PARIS)  Day 2 : Fondation Biermans-Lapôtre (9A, Boulevard Jourdan ; 75014 PARIS)